Nieuws Mindfulness-based compassievol leven helpt bij terugkerende depressie
27 januari 2021

Depressie is een veelvoorkomende psychiatrische stoornis in Nederland, waar ongeveer een vijfde van de volwassenen mee te maken krijgt. Voor de behandeling van depressie zijn verschillende opties beschikbaar, zoals antidepressiva en therapie – of een combinatie van deze mogelijkheden. Rhoda Schuling deed een klinische studie naar de effectiviteit van Mindfulness-based Compassievol Leven (MBCL) bij terugkerende depressieve klachten, en promoveert hier op 27 januari op.

MBCL is gebaseerd op zelfcompassie: het vermogen om mild te zijn tegenover wat je ervaart, terwijl de eerste reflex van mensen met depressie vaak is om heel hard en zelfkritisch te zijn. Als training is het ontwikkeld als een tweede behandeling van depressie na Mindfulness-based Cognitieve Therapie, dat als terugvalpreventieprogramma is ontwikkeld. Het gaat onder meer in op sluimerende klachten die achterblijven na het verdwijnen van depressie, zodat de kans op terugval verminderd wordt.

MBCL-training bovenop normale zorg

Als eerste onderdeel van haar promotie bij het Radboud Centrum voor Mindfulness onderzocht Rhoda Schuling samen met de bedenkers van MBCL wat de effecten op patiënten precies zijn, en hoe de training verbeterd kan worden. Met deze verfijnde versie van MBCL deed zij vervolgens een gerandomiseerde klinische studie om de effectiviteit ervan te meten bij mensen met terugkerende, depressieve klachten. De helft van de deelnemers kreeg MBCL bovenop de normale zorg, en de andere helft alleen de normale zorg (na een wachtperiode konden zij de training alsnog volgen).

Sterke toename kwaliteit van leven

De twee groepen lieten direct na de training een verschil zien in depressieve klachten, die werden gemeten aan de hand van vragenlijsten. De MBCL-training zorgde voor een vermindering van de depressieve klachten en piekeren, en een toename in mindfulness en compassie. Vooral de kwaliteit van leven nam sterk toe. “Zelfs voor degenen die toch weer depressief werden had het nut,” zegt Rhoda Schuling. “Eén patiënt die veel kenmerken van depressie vertoonde, zei dat ze nog steeds depressief was, maar het na de training minder erg vond; oftewel, ze veroordeelde zichzelf minder hard voor het hebben van depressieve klachten. Dat is eigenlijk precies wat zelfcompassie zou moeten doen.”

Moeilijke gevoelens toelaten in plaats van vermijden

Na zes maanden bleek de compassie nog verder toegenomen in alle deelnemers aan de studie, die inmiddels allemaal de training hadden gevolgd. Om achter de oorzaak hiervan te komen, deed Rhoda Schuling nog 22 diepte-interviews met deelnemers aan de studie. Hieruit kwam naar voren dat zij de training erg waarderen. Door met een vriendelijkere houding naar zichzelf te kijken, lijken deelnemers in staat moeilijke gevoelens en gedachten toe te laten, in plaats van deze te vermijden, en voor zichzelf te zorgen tijdens het ervaren van zulke gevoelens en gedachten. Rhoda Schuling: “Het lijkt erop dat de deelnemers in een positieve spiraal terecht komen, omdat zij onder meer vertrouwen krijgen in hun eigen vermogen negatieve ervaringen te doorstaan. Maar om dat écht te bevestigen, moet er een vervolgonderzoek gedaan worden.”

Over Rhoda Schuling

Momenteel is Rhoda Schuling docent-onderzoeker aan de Hanzehogeschool te Groningen, waar zij onderzoek doet naar de inzet van Citizen Science bij Healthy Ageing. Haar promotors zijn prof. dr. Anne (A.E.M.) Speckens en prof. dr. Willem Kuyken. Co-promotoren zijn dr. Marloes Huijbers en dr. Hiske van Ravesteijn. De titel van haar proefschrift luidt Compassion in depression – Mindfulness Based Compassionate Living in Recurrent Depression. Haar verdediging is hier live te volgen.

  • Meer weten over deze onderwerpen? Klik dan via onderstaande buttons door naar meer nieuws.

    Research

Meer informatie


Pauline Dekhuijzen

wetenschaps- en persvoorlichter

send an email

Meer nieuws


Succesvol werken aan een beter geheugen Kennis beklijft beter als ze wordt gekoppeld aan bekende ruimtes

3 maart 2021

Als je namen, een boodschappenlijst of andere zaken wilt onthouden, lukt dat beter als je ze koppelt aan spullen in je huiskamer of keuken. Die techniek helpt niet alleen bij het snel onthouden, maar verbetert ook het langetermijngeheugen.

lees meer

Bewegen voorkomt nieuwe hart- en vaatziekten

3 maart 2021

Promotie van Esmée Bakker op 4 maart om 10.30 uur

lees meer

Een genetische pleister die erfelijke doofheid moet voorkomen Onderzoek wijst uit dat aanpak voor DFNA9 kan werken

3 maart 2021

Onderzoekers van het Radboudumc hebben een genetische pleister ontwikkeld voor DFNA9, een vorm van erfelijke doofheid. Daarmee kunnen ze de problemen in de gehoorcellen opheffen. Verder onderzoek is nodig om de genetische pleister als therapie naar de kliniek te brengen.

lees meer

Hoe gaan angstige mensen om met het coronavirus?

2 maart 2021

Mensen die van nature geneigd zijn zich vaker terug te trekken, blijken tijdens de coronapandemie juist minder angstig.

lees meer

Water als nieuw middel voor hartonderzoek bij pijn op de borst

1 maart 2021

Wetenschappers van het Radboudumc hebben met succes een nieuwe techniek toegepast om oorzaken van pijn op de borst in de kransslagaders van het hart te onderzoeken.

lees meer