Over pancreasenzymen

De alvleesklier (pancreas) speelt een belangrijke rol bij de vertering van ons voedsel. De alvleesklier maakt spijsverteringsenzymen (pancreasenzymen). Na een operatie aan uw alvleesklier of bij een ontsteking van uw alvleesklier zijn er meestal te weinig pancreasenzymen voor een goede vertering.

lees meer

Over pancreasenzymen

De voedingsstoffen in ons voedsel, zoals vetten, eiwitten en koolhydraten zijn te groot voor ons lichaam om direct op te kunnen nemen. De alvleesklier (pancreas) speelt een belangrijke rol bij de vertering van ons voedsel. De alvleesklier maakt spijsverteringsenzymen (pancreasenzymen). Deze pancreasenzymen verkleinen de voedingsstoffen in uw dunne darm tot stoffen die uw lichaam kan opnemen en gebruiken. Voor een goede vertering van (vooral vet uit) de voeding zijn genoeg pancreasenzymen nodig. Na een operatie aan uw alvleesklier of bij een ontsteking van uw alvleesklier zijn er meestal te weinig pancreasenzymen voor een goede vertering. 

Gevolgen van te weinig pancreasenzymen

Als er niet genoeg enzymen in uw dunne darm zijn, kan uw lichaam de voedingstoffen, vooral de vetten, niet goed opnemen. Dit kan de volgende klachten geven:
  • (Langdurig) vol en opgeblazen gevoel na de maaltijd.
  • Overmatige gasvorming en buikkrampen.
  • Afwijkende ontlasting: de ontlasting komt vaker, stinkt meer dan normaal, is vaak beige/grijs van kleur, vettig van samenstelling en blijft plakken aan het toilet.
Doordat u minder vet en andere voedingsstoffen opneemt, ontstaat ook:
  • Gewichtsverlies.
  • Een verslechtering van de voedingstoestand.
  • Een tekort aan (de in vet-oplosbare) vitamine A, E, D en K. De darm neemt deze vitaminen niet goed op. De vitaminen gaan gedeeltelijk verloren via de vettige ontlasting.

Behandeling bij een tekort aan pancreas­enzymen

Door pancreasenzympreparaten te slikken, krijgt u weer genoeg enzymen in uw darm. Dit verbetert de vertering en opname van voedingsstoffen. Een volledige normale vertering krijgt u niet met het innemen van pancreasenzymen.

lees meer

Behandeling bij een tekort aan pancreas­enzymen

Door pancreasenzympreparaten te slikken, krijgt u weer genoeg enzymen in uw darm. Dit verbetert de vertering en opname van voedingsstoffen. Een volledige normale vertering krijgt u niet met het innemen van pancreasenzymen.
 
De preparaten bevatten de volgende enzymen:
• Lipase zorgt voor de vertering van vetten.
• Protease zorgt voor de vertering van eiwitten.
• Amylase zorgt voor de vertering van koolhydraten. 

Hoe zien pancreasenzympreparaten eruit?

Pancreasenzympreparaten zijn capsules met daarin gedroogde korrels. In deze korrels zitten de enzymen. Iedere korrel heeft een beschermlaagje (coating) om de enzymen tegen maagzuur te beschermen. In de dunne darm gaan de korrels uiteindelijk open en kunnen de verteringsenzymen hun werk doen. 

Hoeveel pancreasenzympreparaten heeft u nodig?

De hoeveelheid enzymen die u nodig heeft per maaltijd of tussendoortje is vooral afhankelijk van:
• De hoeveelheid vet die in de maaltijd zit.
• De hoeveelheid pancreasenzymen die uw lichaam zelf nog aanmaakt.
 
Het advies is om per 1 gram vet 1000-2000 eenheden lipase te gebruiken. Per persoon kan dit verschillen. De arts of diëtist bepaalt de hoeveelheid enzymen die u nodig heeft. Het aantal benodigde pancreasenzymen per maaltijd kunt u ook zelf bepalen door te berekenen hoeveel vet er in uw voeding zit. De hoeveelheid vet in een maaltijd berekent u met behulp van de Vettabel (afdeling Diëtetiek) of een andere voedingsmiddelentabel, bijvoorbeeld de Eettabel (Voedingscentrum). U kunt de Vettabel van de diëtist krijgen.

Hoe kunt u de pancreasenzympreparaten het beste innemen?

Neem de capsules in bij de hoofdmaaltijden, maar ook bij tussendoortjes die vet bevatten. Bijvoorbeeld: (chocolade)melk, (drink)yoghurt, vla, koek, chips en chocolade. Enzymen zijn niet nodig bij bijvoorbeeld koffie, thee, frisdrank, limonade, fruit, drop, kauwgom en zuurtjes. Neem de capsules tijdens de maaltijd in. Duurt de maaltijd langer, bijvoorbeeld bij uit eten gaan? Verdeel dan de capsules over de maaltijd, aan het begin, halverwege en na de maaltijd. De enzymen werken vanaf een half uur tot 1 uur na inname en blijven dan 1,5 tot 2 uur actief in uw darm. Bent u vergeten een capsule in te nemen? Neem de capsule dan tot een half uur na de maaltijd in. Neem ze niet later in. De enzymen hebben dan niet genoeg tijd om zich met het voedsel te mengen. Maak de capsules bij voorkeur niet open. Als het niet lukt de capsules in één keer door te slikken, mag u de capsules openen. Neem de korrels los in, met een zuur voedingsmiddel, bijvoorbeeld appelmoes, yoghurt, sinaasappelsap of appelsap. Zorg dat er geen korrels in uw mond achterblijven. Dit kan het slijmvlies in uw mond aantasten. Kauw de korrels niet fijn. 

Bijwerkingen

Het gebruik van te veel pancreasenzymen kan leiden tot verstopping (obstipatie). In dat geval kunt u met uw arts en/of diëtist overleggen of de dosering verminderd kan worden.

Welke soorten enzym­preparaten zijn er?

Er zijn verschillende pancreasenzympreparaten, die een verschillende hoeveelheid pancreasenzymen bevatten. De hoeveelheid van de enzymen wordt uitgedrukt in ‘eenheden’ lipase.

lees meer

Welke soorten enzym­preparaten zijn er?

Er zijn verschillende pancreasenzympreparaten, die een verschillende hoeveelheid pancreasenzymen bevatten. De hoeveelheid van de enzymen wordt uitgedrukt in ‘eenheden’ lipase. Zie onderstaande tabel.
 
Soort preparaat, per capsule Eenheden lipase per capsule Te gebruiken bij hoeveelheid vet in uw voeding
Laag gedoseerde preparaten (LD)    
Creon 10.000 5 tot 10 gram vet
Panzytrat LD 10.000 5 tot 10 gram vet
Hoog gedoseerd enzympreparaten (HD)    
Creon Forte 25.000 12 tot 25 gram vet
Pancrease HL 25.000 12 tot 25 gram vet
Panzytrat 25.000 12 tot 25 gram vet
Creon Xtra Forte 40.000 20 tot 40 gram vet

Vetgehaltes voedings­middelen

De vettabel op deze pagina is een overzicht van voedingsmiddelen die vet bevatten. Hiermee kunt u berekenen hoeveel vet er in uw maaltijd of tussenmaaltijd zit.

lees meer