Lopende onderzoeken MENOFOOD: Voeding en hartgezondheid in de overgang: feiten & fabels

Veel vrouwen passen hun voeding aan tijdens de overgang, maar duidelijke richtlijnen ontbreken. Het project MENOFOOD onderzoekt feiten en fabels over voeding en de invloed op hartgezondheid. In dit project werken vrouwen in de overgang als burgerwetenschappers samen met onderzoekers en professionals. Het doel: betrouwbare adviezen voor een gezondere overgang.

Over het onderzoek

Hart- en vaatziekten zijn doodsoorzaak nummer één bij vrouwen, met unieke klachten en risico's tijdens de overgang. Vrouwen passen in deze periode vaak hun voedingspatroon aan om overgangsklachten te verminderen en gewichtstoename te beperken. Ze proberen diëten, kruiden en voedingssupplementen uit. Maar er zijn geen duidelijke richtlijnen. Sommige veranderingen kunnen zelfs negatieve gevolgen voor de (hart)gezondheid hebben. In dit project onderzoeken we feiten en fabels over voedingspatronen en -veranderingen bij vrouwen in de overgang: wat zegt de wetenschap, wat gaat rond in de volksmond en gebeurt in de praktijk? Burgerwetenschappers, ervaringsdeskundigen, onderzoekers en gezondheidsprofessionals werken samen en gebruiken hun kennis en netwerken hiervoor. Het project MENOFOOD helpt vrouwen in de overgang en professionals met toegankelijke, betrouwbare informatie over diëten, kruiden, voedingssupplementen, hormoonmedicatie en leefstijlaanpassingen in relatie tot de overgang en hartgezondheid. 

Wie kan deelnemen?

Alle vrouwen die in de overgang zijn of zijn geweest, kunnen deelnemen.

Ben je in de overgang (geweest)? Doe dan mee!

Je kan vanuit je eigen ervaring bijdragen aan het onderzoek naar voedingspatronen en hartgezondheid tijdens de overgang. We bouwen met jou en andere deelnemers een community op. In deze community kies je of je alleen op de hoogte gehouden wil worden over de resultaten, of een adviserende of actieve rol wil hebben als burgerwetenschapper.

Wat houdt de deelname in?

Je bepaalt zelf welke rol je hebt in MENOFOOD en of je werkzaamheden uitvoert. Je kan kiezen om alleen op de hoogte gehouden te worden van onze werkzaamheden, of om mee te helpen met onze werkzaamheden. Je spreekt met de onderzoekers af wat je kan doen en wanneer. Je ontvangt mogelijk een vergoeding, afhankelijk van je werkzaamheden.

Aan één onderdeel kan iedereen deelnemen, of je nu lid bent van onze community of niet. We willen graag zoveel mogelijk informatie verzamelen over welke voedingspatronen, kruiden, vitamines of supplementen worden gebruikt door vrouwen in de overgang en waarom. Dit mag informatie zijn uit een tijdschrift, krant, tv-programma, video, sociale media, of adviezen van familieleden en kennissen. We verzamelen zoveel mogelijk informatie over wat vrouwen in het dagelijks leven doen om overgangsklachten te verminderen. Daarna onderzoeken we wat feiten en fabels zijn.

In de meest actieve rol als burgerwetenschapper, kan je onderzoekswerkzaamheden uitvoeren in samenwerking met de onderzoekers. Je kan bijvoorbeeld meehelpen artikelen lezen en samenvatten, informatie coderen en categoriseren, groepsgesprekken of interviews houden met andere vrouwen in de overgang, informatie analyseren, of onze resultaten vertalen in begrijpelijke taal en adviezen, en ze verspreiden. Wil je lid worden van onze community? Geef je hier op!

Update van het onderzoek & vooruitblik

De afgelopen periode zijn we gestart met een uitgebreid literatuuronderzoek naar wat er bekend is over verschillende diëten, kruiden, voedingssupplementen, hormoonmedicatie en leefstijlaanpassingen in relatie tot de overgang en hartgezondheid. Daarnaast hebben we in 2025 een open vragenlijst uitgezet, die door 427 vrouwen is ingevuld. Deze vrouwen deelden welke diëten, kruiden, supplementen, hormoonmedicatie en leefstijlveranderingen zij zelf uitproberen om overgangsklachten te verminderen. 

Vervolgonderzoek: hoe vrouwen zelf experimenteren

In het vervolg van ons onderzoek willen we graag meer te weten komen over op welke manier, vanuit welke afwegingen en gebaseerd waarop vrouwen deze aanpassingen uitproberen om hun overgangsklachten of hartklachten te verminderen. Dus: hoe jij in de praktijk eigenlijk zelf experimenteert, onderzoek doet, bijhoudt en bepaalt wat wel of niet werkt voor jouw eigen gezondheid. Om dit op te halen gaan we groepsgesprekken organiseren.

Doe mee aan een groepsgesprek

Wil je jouw ervaringen delen en het onderzoek verder helpen? Dan kun je deelnemen aan één van onze groepsgesprekken.

Wat houdt meedoen in?

  • Je kiest zelf een locatie, datum en tijdstip dat voor jou past.
  • Een groepsgesprek duurt ongeveer 120 minuten, inclusief pauze.
  • Je zit in een groep met 5–8 andere deelnemers.
  • Het gesprek wordt opgenomen (audio of video), zodat onderzoekers het later kunnen analyseren.

Wat krijg je voor deelname?

Je ontvangt een cadeaubon van €20 als dank voor je deelname.

Toestemming

Als je wilt meedoen, dan zet je je handtekening op een toestemmingsformulier. Dit formulier ontvang en onderteken je vóór aanvang van het groepsgesprek op locatie. 

Weet je nog niet zeker of je mee wilt doen? Dan kun je hier nog even over nadenken of iemand vragen om je te helpen bij het kiezen.  

Waar, wanneer en hoe laat vinden de groepsgesprekken plaats?

We organiseren in totaal 6 groepsgesprekken op verschillende locaties, data en tijdstippen. Hieronder vind je het volledige overzicht:

  1. Locatie: Jainy's Loods Utrecht - Datum & tijd: dinsdag 31 maart 19.30-21.30
  2. Locatie: Universiteit Twente – Datum & tijd: donderdag 2 april 19.30-21.30
  3. Locatie: Radboudumc Nijmegen – Datum & tijd: maandag 13 april 19.30-21.30 (VOL)
  4. Locatie: Crown Business Centre Haarlem (1) - Datum & tijd: woensdag 22 april 13.30-15.30
  5. Locatie: ErasmusMC Rotterdam – Datum & tijd: woensdag 29 april 13.30-15.30 (VOL)
  6. Locatie: Radboudumc Nijmegen – Datum & tijd: woensdag 6 mei 19.30-21.30 (VOL)
  7. Locatie: Zentire Meterik – Datum & tijd: woensdag 13 mei 19.30-21.30

Wil je meedoen?

Je kunt je direct aanmelden via dit formulier. 
In de informatiebrief lees je meer over het onderzoek en wat deelname inhoudt. 

Heb je vragen over de groepsgesprekken?

Bij vragen kun je contact opnemen met onderzoeker Julia van Calis via email: Menofood@radboudumc.nl. Vermeld in je email het onderwerp ‘Menofood groepsgesprek’.

Partners

Erasmus MC 
Hartstichting
ZonMw

Namen van onderzoekers

Kirsten Bevelander (hoofdonderzoeker)
Assistant professor Burgerwetenschap voor preventieve gezondheid
Radboudumc

Julia van Calis (projectleider)
Postdoctoraal onderzoeker Inclusieve samenwerkingsstrategieën
Radboudumc

Marjoleine, Alice en Monique
Burgerwetenschappers

Trudy Voortman (mede-onderzoeker)
Associate Professor Voeding en gezondheid
Erasmus MC

Mojgan Amiri
Promovenda Voeding en epidemiologie
Erasmus MC

Luna Logemann
Student-assistent
Radboudumc

Vragen en aanmelden

Heb je vragen of wil je lid worden van onze community? Vul dan het aanmeldformulier in. Wij nemen per e-mail contact met je op.

Wil je informatie opsturen over aanpassingen in je voedingspatroon om overgangsklachten te verminderen? Stuur dit dan met de bronvermelding en een korte toelichting naar onze postbus.

Links