Nieuws Chemotherapie gericht losklikken leidt tot goede resultaten in muizen
4 mei 2018

Tagworks Pharmaceuticals, gevestigd in het Radboudumc, heeft een nieuwe techniek ontwikkeld om chemotherapie gericht af te geven bij tumoren waarbij dat tot dusver heel moeilijk bleek. Door de chemo gecontroleerd los te 'klikken' van hun tumorbindende drager, komt de chemo op de juiste plek in actie. In Nature Communications publiceren ze de resultaten van studies in muizen die zijn behandeld met hun methode.

Antibody-drug conjugates (ADC’s) zijn relatief nieuwe medicijnen tegen kanker. Ze bestaan uit een antilichaam, waar een celdodend molecuul (de chemotherapie) aan vastzit. Antilichamen zijn in staat om heel gericht bepaalde receptoren ('handjes' aan de buitenkant van een cel) te herkennen en eraan te binden. Het antilichaam in een ADC is zo ontworpen, dat het uitsluitend kleeft aan receptoren die kenmerkend zijn voor een tumorcel. Pas als de receptor het geheel de cel in brengt, komt de chemo los en kan het zijn werk doen.
 
Op dit moment worden ADC’s al gebruikt voor de behandeling van lymfeklierkanker en uitgezaaide borstkanker. “Die ADC’s werken heel goed”, zegt Marc Robillard van Tagworks Pharmaceuticals, een onderneming die in het Radboudumc is gevestigd. “Maar voor veel andere tumoren, waaronder darmkanker en eierstokkanker werkt deze aanpak nog niet voldoende. Het probleem is, dat er niet zo veel geschikte kankerspecifieke receptoren zijn die zo’n ADC automatisch de cel in sleuren. En als de ADC aan de buitenkant blijft plakken, komt de chemo niet vrij en kan daardoor zijn werk niet doen.”
 
Chemo komt vrij
De crux is dus om te zorgen dat de chemo ook vrijkomt als de ADC aan de buitenkant van de tumorcellen blijft zitten. Tagworks ontwierp hiervoor een slimme variant van ADC’s. De ADC wordt ge├»njecteerd en bindt vervolgens aan de receptoren op de tumorcellen. Na een dag of twee zit de tumor vol met die ADC’s. Tot zover niets nieuws. Robillard: ”Onze vernieuwing is dat we een tweede component injecteren die de chemo 'losklikt' van de ADC. Er komt daardoor heel snel, heel veel chemo vrij die de tumor te lijf gaat. Met deze aanpak kunnen we hopelijk veel meer vormen van kanker behandelen."
 
Effectief in de muis
De eerste resultaten van deze nieuwe 'losklik'-aanpak in muizen zijn nu gepubliceerd in Nature Communications. Robillard: “We hebben gekeken naar eierstokkanker en een agressieve vorm van darmkanker. In beide gevallen zagen we een duidelijke werking van onze therapie. De tumoren worden op deze manier echt aangepakt. Ter controle hebben we ook een ‘traditioneel’ ADC toegepast, dus zonder de tweede component die voor het losklikken van de chemo zorgt, en toen zagen we geen effect bij deze vormen van kanker.”
 
Samenwerking
Tagworks werkt in Nijmegen samen met diverse onderzoekgroepen, Technology Centers en Research Facilities, die speciaal voor samenwerking met het bedrijfsleven zijn ingericht, waaronder het Radboudumc Technology Center for Mass Spectrometry. Daarnaast werkt Tagworks samen met gespecialiseerde partijen uit het midden- en kleinbedrijf die ook mede-auteur zijn van de publicatie. Volgens Robillard illustreert dit het belang van samenwerking. "Het ontwikkelen van nieuwe medicijnen voor kanker is zeer complex, waarbij je de expertise van specialisten nodig hebt. Geen enkele partij kan dit alleen. Dit resultaat is wat mij betreft een mooi voorbeeld van hoe je de innovatiekracht van het midden- en kleinbedrijf optimaal kunt benutten door krachten te bundelen en aan te sluiten bij de geavanceerde faciliteiten en hoogwaardige kennis van instellingen als het Radboudumc en de Radboud Universiteit." 

Meer informatie


Marcel Wortel

persvoorlichter

06 21 10 54 33

Pieter Lomans

persvoorlichter

06 3197 0558

Meer nieuws


Radboudumc test noodstroomvoorziening

17 juni 2019

Op 19 juni om 16.00 uur test het Radboudumc de noodstroom. Dit doen we om de veiligheid en continuïteit van de zorg te kunnen waarborgen tijdens een echte storing. De test duurt maximaal 45 minuten.

lees meer

Ziekmakende schimmel maakt ook kunstleer waterdicht Bio Art & Design Award voor ontwikkeling schimmelcoating

14 juni 2019

Ziekmakende schimmels hebben ook goede eigenschappen. Zo produceert de schimmel Hormographiella aspergillata waterafstotende sporen. Zou je daar een coating van kunnen maken?

lees meer

Afweercellen herinneren zich een hoog cholesterolgehalte Na verlaging cholesterol blijven afweercellen toch overactief

14 juni 2019

Zelfs als statines een te hoog cholesterol bij patiënten hebben verlaagd, is de kans op hart- en vaatziekten nog altijd verhoogd. Bepaalde afweercellen dragen daar mogelijk aan bij. Hun geheugen is de boosdoener, zo schrijven ze in Cell Metabolism.

lees meer

Nieuwe risicofactor voor vaginale schimmelinfec­ties Teveel aan afweerstoffen door defect gen verklaart klachten

13 juni 2019

Veel vrouwen kampen met terugkerende vaginale schimmelinfecties. Het is onduidelijk waarom sommigen hier gevoeliger voor zijn dan anderen. Onderzoekers van het Radboudumc ontdekten dat mutaties in het gen SIGLEC15 hier een belangrijke rol in spelen.

lees meer

Immuuntherapie behandeling toegankelijk voor kankerpatient met zeldzaam tumorprofiel Nieuw vergoedingsmo­del voor behandeling op maat

13 juni 2019

Oncologen, geneesmiddelenproducenten, zorgverzekeraars en het Zorginstituut willen er samen voor zorgen dat patiënten met een zeldzaam moleculair tumorprofiel toegang kunnen krijgen tot de juiste kankergeneesmiddelen

lees meer