Nieuws Hersenen bewaren emotionele gebeurtenissen op speciale manier
8 augustus 2017

Opgeslagen herinneringen verliezen na verloop van tijd scherpte en detail. Bij emotionele herinneringen is dat niet of nauwelijks het geval. Onderzoekers van het Radboudumc hebben ontdekt dat dit komt doordat die herinneringen op een andere manier worden opgeslagen. Het onderzoek is gepubliceerd in PNAS.

Het blijft fascinerend dat mensen zoveel gebeurtenissen kunnen opslaan in een natte neurologische spons van ongeveer anderhalve kilo. Geen wonder dat inmiddels al veel onderzoek is gedaan naar de manier waarop we dat doen. Uit dergelijk onderzoek – zowel bij mens als dier – komt bijvoorbeeld naar voren dat emotionele gebeurtenissen sterker en meer levendig worden opgeslagen.
 
Aanmaak en opslag
“Dat komt vooral door de noradrenerge activatie van de amygdala”, zegt Benno Roozendaal, hersenonderzoeker bij de afdeling Cognitive Neuroscience van het Radboudumc. “De amygdala is een gebied in de hersenen dat verschillende zintuiglijke informatie combineert en aan emoties koppelt. Noradrenaline is een neurotransmitter, een stofje in de hersenen dat de hersenactiviteit opjaagt. De ‘opgejaagde’ amygdala schakelt op zijn beurt de hippocampus in, een gebied in de hersenen dat essentieel is voor de aanmaak en opslag van gebeurtenissen.”
 
Versleten herinneringen
De onderliggende neurologische processen die de opslag van gebeurtenissen mogelijk maken zijn dus bekend. Maar alledaagse herinneringen slijten na verloop van tijd. Ook dat is onderzocht. Roozendaal: “Dat heeft te maken met het ‘verplaatsen’ van de herinnering naar het lange termijn geheugen. Daarbij wordt de rol van de hippocampus kleiner en de rol van de hersenschors juist groter. Door die reorganisatie van het neurale netwerk verliest zo’n alledaagse herinnering in het nieuwe ‘geheugenspoor’ haar scherpte en details.
 
Ander geheugenspoor
Emotionele herinneringen lijken echter niet of veel minder te slijten. Die blijven knisperend fris en sterk gedetailleerd, ook op de lange(re) termijn. De onderzoeksgroep van Roozendaal heeft bij ratten uitgezocht waar dat verschil precies vandaan komt. De resultaten zijn nu gepubliceerd in PNAS. Roozendaal: “Dat het geheugen na verloop van tijd onnauwkeuriger wordt komt inderdaad door een verminderde betrokkenheid van de hippocampus - nodig voor een nauwkeurig geheugen - en een toenemende betrokkenheid van de hersenschors - nodig voor meer globaal geheugen. Ons onderzoek laat zien dat emotionele gebeurtenissen de geheugenverplaatsing van hippocampus naar hersenschors juist tegengaan.”
 
Blijvende betrokkenheid
De opslag en oproep van die emotionele herinneringen blijven afhankelijk van de hippocampus en volgen dus een ander neurologisch traject. Roozendaal: "Dat verschil bepaalt precies waarom deze herinneringen hun nauwkeurigheid behouden. Het verschil in het ‘wegschrijven’ van herinneringen op de langere termijn – wel of geen blijvende betrokkenheid van de hippocampus – maakt of je herinnering gedetailleerd en levendig blijft of langzaam wordt bijgeschreven in algemeenheden.”

Publicatie
Noradrenergic activation of the basolateral amygdale maintains hippocampus-dependent accuracy of remote memory - Erika Atucha, Vanja Vukojevic, Raquel V. Fornari, Giacomo Ronzoni, Philippe Demougin, Fabian Peter, Piray Atsak, Marcel W. Coolen, Andreas Papassotiropoulos, James L. McGaugh, Dominique J.-F. de Quervain, and Benno Roozendaal

Meer nieuws


Zorg voor Parkinson Nieuw samenwerkingsverband in de regio

8 maart 2021

Zorg voor Parkinson is een nieuw samenwerkingsverband in de regio voor iedereen met de ziekte van Parkinson of parkinsonisme, hun naasten en zorgverleners. Het Radboudumc is een van de deelnemende ziekenhuizen.

lees meer

Middel tegen tuberculose kan veilig nóg hoger gedoseerd

5 maart 2021

Misschien kortere behandeling mogelijk door hogere dosering

lees meer

AI-analyse van genen, weefsels en beelden moet pancreaskanker beter behandelbaar maken PANCAIM wil diagnose, prognose en behandeling van pancreaskanker aanzienlijk verbeteren

5 maart 2021

Het Europese PANCAIM consortium, gecoördineerd door het Radboudumc, gaat AI gebruiken om nieuwe kennis te genereren uit bestaande genetische, pathologische en radiologische informatie van duizenden patiënten.

lees meer

Dirk Lefeber ontvangt NWO Vici-subsidie voor onderzoek naar suiker­metabolisme

4 maart 2021

Bedrag van 1,5 miljoen euro voor hoogleraar Glycosyleringsziekten in de Neurologie

lees meer

Succesvol werken aan een beter geheugen Kennis beklijft beter als ze wordt gekoppeld aan bekende ruimtes

3 maart 2021

Als je namen, een boodschappenlijst of andere zaken wilt onthouden, lukt dat beter als je ze koppelt aan spullen in je huiskamer of keuken. Die techniek helpt niet alleen bij het snel onthouden, maar verbetert ook het langetermijngeheugen.

lees meer

Bewegen voorkomt nieuwe hart- en vaatziekten

3 maart 2021

Promotie van Esmée Bakker op 4 maart om 10.30 uur

lees meer