Nieuws Geur van kinderen met malaria trekt extra malariamuggen aan

17 april 2018

Malariaparasieten in het lichaam van kinderen met malaria verhogen de productie van enkele specifieke geurstoffen die het lichaam via de huid verlaten. Deze geuren trekken extra malariamuggen aan, zodat deze kinderen een grotere kans hebben gebeten te worden dan kinderen zonder malaria. Een internationaal team onder leiding van onderzoekers van Wageningen University & Research ontrafelde welke specifieke geurstoffen in het spel zijn. Ook twee onderzoekers van het Radboudumc, Robert Sauerwein en Teun Bousema, waren bij het onderzoek betrokken. Het artikel wordt vandaag gepubliceerd in het tijdschrift PNAS.

De wetenschappers bemerkten in eerder onderzoek dat kinderen die de malariaparasiet Plasmodium bij zich dragen, meer door malariamuggen worden opgezocht dan gezonde kinderen. De Wageningse wetenschappers van het Laboratorium voor Entomologie zetten samen met onderzoekers in Groot-Brittannië, Kenia en Nijmegen hun speurtocht naar het mechanisme van deze verhoogde aantrekking voort. Ze onderzochten de hoeveelheid en de aard van de geurstoffen die kinderen afgeven als ze eenmaal besmet zijn met de malariaparasiet.
 
Sterke geuren
Uit het onderzoek blijkt dat kinderen die zijn besmet zijn met malaria enkele specifieke geurstoffen in veel grotere hoeveelheden uitscheiden dan malariavrije kinderen. De onderzoekers konden de aard en concentraties van deze geurstoffen vaststellen. Zo worden de stoffen heptanal, octanal en nonanal - die in de chemie bekend zijn onder de gemeenschappelijke naam aldehyden - veel sterker afgescheiden door kinderen met malaria. “Dit zijn vrij normale geurstoffen, die wel worden omschreven als fruitig of grassig. Maar voor malariamuggen zijn ze extra aantrekkelijk,” zegt de Wageningse onderzoekster Jetske de Boer. Het aandeel van aldehyden neemt bij deze kinderen toe van ongeveer 15 procent naar bijna 23 procent van het totale geurboeket. En hoe meer parasieten in het bloed, hoe meer van de drie aldehyden worden uitgescheiden. 
 
Malariabestrijding
De nieuwe bevindingen bieden extra mogelijkheden om malaria te bestrijden. “Nu we de aldehyden die samenhangen met een malariainfectie hebben geïdentificeerd en gekwantificeerd, snappen we meer van de besmettingsroute van de parasiet. Dat schept ook mogelijkheden om in die keten in te grijpen. Onze geurvallen voor muggen kunnen we verbeteren door een extra portie van deze lokstoffen toe te voegen,” zegt De Boer die het onderzoek in Kenia begeleidde. “Bovendien kunnen deze verbindingen dienen als biomerkers waarop diagnostische apparatuur kan worden ontwikkeld, zonder dat de arts bloed hoeft te prikken. Sneller en een stuk kindvriendelijker.”
 
‘Neus’ van de mug
Om de metingen te verrichten verzamelde het onderzoeksteam in West-Kenia geurmonsters bij 56 kinderen tussen 5 en 12 jaar. De kinderen kregen daarbij om hun voet een speciale plastic zak waar gedurende drie uur lucht doorheen geblazen werd. De op een filter ingevangen voetengeur werd geanalyseerd door de Britse onderzoekster Ailie Robinson van de London School of Hygiene and Tropical Medicine. Zij bestudeerde ook of de antenne, de ‘neus’ van de mug, verschillend reageert op de verzamelde geur van kinderen met en zonder malaria. Met nylonsokken die de kinderen gedurende een nacht droegen, werd aangetoond dat de lichaamsgeur van kinderen met malaria inderdaad aantrekkelijker is voor muggen dan de geur van malariavrije kinderen.
Bron: Wageningen University
­­­­­­­­­­
Publicatie in PNAS: Plasmodium-associated changes in human odor attract mosquitoes - Ailie Robinson, Annette O. Busula, Mirjam A. Voets, Khalid B. Beshir, John C. Caulfield, Stephen J. Powers, Niels O. Verhulst, Peter Winskill, Julian Muwanguzi, Michael A. Birkett, Renate C. Smallegange, Daniel K. Masiga, W. Richard Mukabana, Robert W. Sauerwein, Colin J. Sutherland, Teun Bousema, John A. Pickett, Willem Takken, James G. Logan, Jetske G. de Boer
 

Meer informatie


Pieter Lomans

persvoorlichter

06 3197 0558

Meer nieuws


Kleine groep patienten krijgt meniscusprothese Kunstmeniscus moet leiden tot minder pijn en betere belasting van de knie

10 december 2018

ATRO Medical BV heeft toestemming van de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd om de meniscusprothese Trammpolin® te implanteren bij achttien patiënten. Dit doet ATRO Medical BV samen met het Radboudumc, het Maastricht UMC+ en de Sint Maartenskliniek

lees meer

CardiacBooster ontwikkelt ondersteuningsapparaat voor cruciale dagen na hartinfarct Spin-off Radboudumc ontvangt kwart miljoen van RedMedTech Discovery Fund II

4 december 2018

CardiacBooster, spin-off van het Radboudumc, heeft een lening ontvangen van het RedMedTech Discovery Fund II. Dit versnelt de ontwikkeling van een apparaat dat de pompfunctie van het hart ondersteunt in een kritieke fase na een hartinfarct.

lees meer

MRI verbetert opsporing van prostaatkanker Bij de helft van de mannen is de ‘weefselprik’ niet meer nodig.

3 december 2018

Goed nieuws voor de ruim 40.000 mannen die jaarlijks met een verhoogde PSA-waarde naar het ziekenhuis gaan voor prostaatonderzoek. Bij een normale MRI is geen echogeleid biopt, of ‘weefselprik’ meer nodig.

lees meer

Eerste genen voor ADHD gevonden Twaalf van de naar schatting duizenden ADHD-genen geïdentificeerd

3 december 2018

Er zijn twaalf genetische variaties gevonden die het risico op ADHD verhogen. Deze resultaten kwamen tot stand door het combineren van grote groepen proefpersonen.

lees meer

Even vrijwillig ziek voor betere bestrijding van infectieziekten Radboudumc bundelt gecontroleerde humane infectiemodellen in RCHIM

29 november 2018

Het Radboudumc bundelt zijn gecontroleerde humane infectiemodellen vanaf vandaag in het Radboudumc Controlled Human Infection Models (RCHIM). Voorlopig doet het RCHIM onderzoek naar malaria, bloedvergiftiging (sepsis) en luchtweginfecties.

lees meer
  • Snel naar