Nieuws Oorzaak gevonden van beperkingen in flexibel denken bij schizofreniepatienten
18 juni 2020

Schizofreniepatiënten kunnen beperkingen ervaren in het ruimtelijk geheugen, planning en organisatie. Onderzoek van Dorien Maas van het Radboudumc aan hersenen laat zien dat dat komt omdat in de prefrontale cortex van deze patiënten onvoldoende myeline wordt aangemaakt. In haar publicatie in Nature Communications laat zij echter ook zien dat meer fysieke activiteit en sociale interactie de aanmaak van myeline kunnen stimuleren.

Schizofrenie is een psychiatrische stoornis die gekenmerkt wordt door verschillende symptomen. Allereerst door zogeheten ‘positieve’ symptomen. Deze worden positief genoemd omdat ze niet voorkomen bij mensen zonder schizofrenie. Het gaat hierbij om symptomen als psychoses en waandenken. Daarnaast zijn er negatieve symptomen, zoals depressies en het niet kunnen tonen van emoties. Deze heten negatief omdat er iets ontbreekt dat er eerst wel was. Tot slot zijn er cognitieve symptomen waaronder problemen met het geheugen en het kunnen plannen en organiseren. Momenteel zijn er geen medicijnen beschikbaar gericht op deze cognitieve symptomen. Dorien Maas: “Veel onderzoek is gericht op de positieve symptomen. Maar ook de andere symptomen, met name cognitieve symptomen, leiden voor deze patiëntengroep tot veel problemen in het dagelijks leven.”

De onderzoekers van het Radboudumc laten in deze studie in een rattenmodel zien dat de vorming van myelineschedes in de prefrontale cortex een centrale rol speelt bij het ontstaan van schizofrenie. Myeline is een vettige witte stof die werkt als een soort isolatiemateriaal en die om de zenuwuitlopers van hersencellen heen zit. Het proces waarbij de myelineschedes worden aangemaakt, myelinisatie, duurt de gehele kindertijd en is pas tijdens de adolescentie afgerond.

Het onderzoek heeft aangetoond dat tijdens de ontwikkeling van de prefrontale cortex onvolledige myelinisatie van bepaalde hersencellen plaatsvindt, de zogenaamde parvalbumine-interneuronen. Dit komt doordat de cellen die myeline produceren, de oligodendrocieten, niet uitontwikkeld zijn. Doordat de myeline rondom de hersencellen zich niet volledig ontwikkeld heeft, is er sprake van beperkingen in het flexibel denken.

Fysieke activiteit en sociale interactie leiden tot betere ontwikkeling van myeline
De onderzoekers tonen tevens aan dat milieuverrijking, zoals fysieke activiteit en sociale interacties, de onvolledige myelinisatie van de prefrontale cortex kan verbeteren en flexibel denken kan herstellen. Dit onderzoek geeft meer inzicht in de neurobiologische achtergrond van de cognitieve symptomen in schizofrenie. Dorien Maas: “We weten dat het voor schizofreniepatiënten moeilijk is om cognitieve taken gedaan te krijgen. Dit heeft veel invloed op hoe zij kunnen functioneren in het dagelijks leven. We hebben nu aangetoond wat het tekort aan myeline kan verhelpen. Dit moet het met vervolgonderzoek mogelijk maken om in de toekomst nieuwe behandelingen voor schizofreniepatiënten te ontwikkelen.”

Publicatie in Nature Communications: Interneuron hypomyelination is associated with cognitive inflexibility in a rat model of schizophrenia – Dorien A. Maas, Vivian D. Eijsink, Marcia Spoelder, Josephus A. van Hulten, Peter De Weerd, Judith R. Homberg, Astrid Vallès, Brahim Nait-Oumesmar & Gerard J. M. Martens.

Meer informatie


Pauline Dekhuijzen

wetenschaps- en persvoorlichter

send an email

Meer nieuws


Hoe zijn de Nederlandse Olympiërs voorbereid op de hitte en luchtvochtigheid van Tokio?

22 juli 2021

Persoonlijk advies voor atleten in de aanloop naar de Olympische Spelen

lees meer

Master buddy programma voor startende ondernemers

22 juli 2021

Het jaarlijkse Master Buddy-programma van de masteropleiding Innovation & Entrepreneurship (I&E) van de Radboud Universiteit start weer in september.

lees meer

Ron Wevers wil genetische ziekten voorkomen op de Faeröer en in Nederland Zomerinterview in VOX door Ken Lambeets

20 juli 2021

Een ontmoeting met een jongen uit de Faeröer met een zeldzame genetische ziekte zette hoogleraar klinische chemie Ron Wevers aan het denken. Zou hij een systeem kunnen opzetten waarmee er geen kinderen met zware handicaps meer geboren worden op de eilandengroep?

lees meer

Radboudumc vierdaagse onderzoek: Heeft infectie met coronavirus invloed op lopers?

20 juli 2021

Ook al gaat de Nijmeegse vierdaagse dit jaar niet door, toch doet hoogleraar integratieve fysiologie Maria Hopman deze week een tweetal studies.

lees meer