Voedingsadviezen bij een ileo-anale pouch
Op deze pagina vindt u adviezen over voeding bij een ileo-anale pouch (ook wel een pouch genoemd). Bij deze operatie is de dikke darm verwijderd en is er een verbinding gemaakt tussen de dunne darm en de anus. Van het laatste deel van de dunne darm is een reservoir gemaakt: de pouch.
Normaal zorgt de dikke darm ervoor dat de ontlasting indikt en dat vocht en zout weer in het lichaam worden opgenomen. Ook verzamelt de dikke darm de ontlasting. De pouch neemt deze taken geleidelijk over. Bij een goed werkende pouch heeft u meestal zes tot acht keer per dag ontlasting.
U hoeft geen speciaal dieet te volgen, maar er zijn wel een aantal punten waar u rekening mee kunt houden. Deze adviezen leest u hieronder.
Vocht- en zoutbehoefte
Met een pouch kunt u, vooral in het begin, meer vocht verliezen via de ontlasting. Het is daarom belangrijk om verspreid over de dag 2 tot 2,5 liter te drinken (ongeveer 16 tot 20 kopjes). Alles wat vloeibaar is telt mee: water, thee, koffie, frisdrank, soep, yoghurt, vla en pap.
lees meerVocht- en zoutbehoefte
Met een pouch kunt u, vooral in het begin, meer vocht verliezen via de ontlasting. Het is daarom belangrijk om verspreid over de dag 2 tot 2,5 liter te drinken (ongeveer 16 tot 20 kopjes). Alles wat vloeibaar is telt mee: water, thee, koffie, frisdrank, soep, yoghurt, vla en pap.
Let op de kleur van uw urine om te zien of u genoeg drinkt. Lichtgele of kleurloze urine betekent dat u voldoende drinkt. Is uw urine donker en plast u weinig? Dan drinkt u waarschijnlijk te weinig.
Bij te weinig vocht kunt u last krijgen van dorst, droge mond, droge huid, minder eetlust, sufheid, rusteloosheid, verwardheid of snel gewichtsverlies.
Zout
Bij dunne ontlasting verliest u naast vocht ook zout. Vul dit aan door wat extra keukenzout over uw eten te strooien of zoutrijke producten te gebruiken. Kies bij ongewenst gewichtsverlies voor producten die zowel zout als calorieën bevatten, zoals:
- Bacon
- Cervelaatworst
- Chips en zoutjes
- Haring
- 48+(smeer)kaas
- Ontbijtspek
- Rookworst
Als u juist op uw gewicht wilt letten, gebruik dan producten die wel zout, maar minder calorieën bevatten, zoals
- Bouillon
- Curry
- Groente-/tomatensap
- Heldere soep
- 20+ en 30+(smeer)kaas
- Ketjap, zoet en zuur
- Rauwe ham
- Rookvlees
- Smaakverfijner
- Tomatenketchup
Gebruik geen drop als zoutbron; daarin zit geen keukenzout maar salmiakzout.
Ga nooit uit uzelf over op een zoutarm (natriumbeperkt) dieet zonder overleg met uw arts of diëtist. Een tekort aan zout kan klachten geven zoals misselijkheid, braken, hoofdpijn, een opgeblazen gevoel of verwardheid.
Extra vocht- en zoutverlies
Bij waterdunne ontlasting, koorts, braken of warm weer verliest u extra vocht en zout. U kunt dan ook verminderde eetlust hebben, waardoor u nog minder vocht en zout inneemt. Een extra zout- en vochtaanvulling zijn dan noodzakelijk. U kunt dan O.R.S. gebruiken (Oral Rehydration Salts), verkrijgbaar bij apotheek of drogist. O.R.S. bestaat uit o.a. water, suiker en zout Dit helpt om de tekorten aan te vullen. Vraag bij twijfel advies aan uw arts of diëtist.
Wanneer u in (sub)tropische landen verblijft, heeft u te maken met hogere temperaturen en met andere hygiënische omstandigheden. Hierdoor is de kans op waterdunne ontlasting en een vocht- en/of zouttekort groter. Neem geen onnodige risico’s en maak geen gebruik van:
- IJs en ijsblokjes
- Ongekookt leidingwater
- Ongeschild fruit
- Rauwe groenten
- Rauw vlees en rauwe vis
Zorg er bovendien voor dat u altijd O.R.S., bouillontabletten en/of zouttabletten bij u heeft. Als de ontlasting steviger van vorm wordt en u minder vaak moet ontlasten, zal ook het verlies van zout en vocht met de ontlasting afnemen.
Vastheid van ontlasting
Om uw ontlasting steviger te maken, raden we aan om uw eten en drinken goed over de dag te spreiden. Eet gezond en vezelrijk, bijvoorbeeld volkorenbrood, fruit, groente, aardappelen, peulvruchten en zilvervliesrijst.
lees meerVastheid van ontlasting
Om uw ontlasting steviger te maken, raden we aan om uw eten en drinken goed over de dag te spreiden. Eet gezond en vezelrijk, bijvoorbeeld volkorenbrood, fruit, groente, aardappelen, peulvruchten en zilvervliesrijst. Vezels nemen water op en helpen de ontlasting indikken. Als de ontlasting te dun is, kunt u drinken combineren met iets dat veel zetmeel of vezels bevat, zoals een volkoren boterham of cracker.
Gasvorming
Iedereen maakt gas aan in de darmen. Hoeveel gas iemand aanmaakt, hangt onder andere af van darmbacteriën en verschilt per persoon.
lees meerGasvorming
Iedereen maakt gas aan in de darmen. Hoeveel gas iemand aanmaakt, hangt onder andere af van darmbacteriën en verschilt per persoon. Vaak komt extra lucht in de darmen door praten tijdens het eten, kauwgom kauwen, drinken met een rietje, nerveuse gevoelens, roken of een slecht passend gebit. Sommige producten kunnen meer gas geven, zoals:
- Bier
- Knoflook
- Koolsoorten
- Koolzuurhoudende dranken
- Paprika
- Peulvruchten (bijvoorbeeld bruine bonen, linzen, doperwten)
- Prei
- Spruiten
- Uien
U hoeft deze niet te vermijden, maar u kunt ze eventueel tijdelijk minder eten als u klachten heeft. Het wil niet zeggen dat als u klachten ervaart van bepaalde voedingsmiddelen dat dit altijd zo zal zijn. Probeert u het product na enkele weken nogmaals uit.
Anale irritatie
De huid rond de anus kan schraal of pijnlijk worden als u vaak dunne ontlasting heeft, vooral kort na de operatie.
lees meerAnale irritatie
De huid rond de anus kan schraal of pijnlijk worden als u vaak dunne ontlasting heeft, vooral kort na de operatie. Daarom is goede verzorging van deze huid belangrijk. Vraag uw arts of stomaverpleegkundige om advies. Voeding veroorzaakt geen irritatie, maar pittige gerechten kunnen de klachten soms verergeren.
Pouchitis en probiotica
Pouchitis is een ontsteking van de pouch. Deze wordt meestal behandeld met antibiotica.
lees meerPouchitis en probiotica
Pouchitis is een ontsteking van de pouch. Deze wordt meestal behandeld met antibiotica. De oorzaak is niet precies bekend, maar darmbacteriën spelen mogelijk een rol. Er wordt onderzoek gedaan naar probiotica (goede bacteriën) om pouchitis te voorkomen en behandelen. Niet alle probiotica werken hetzelfde. Gebruik ze daarom alleen in overleg met uw arts of diëtist.