Algemene informatie
Algemeen
Wat is speekselklierkanker?
Speekselklierkanker is kanker die ontstaan is in een van de speekselklieren. Er zijn 3 paar grote speekselklieren, de oorspeekselklier, een speekselklier onder de kaak en 1 onder de tong. Daarnaast kan speekselklierkanker ontstaan in de kleine speekselklieren, die verspreid liggen in het slijmvlies van het hele hoofd-halsgebied.
lees meerWat is speekselklierkanker?
Speekselklierkanker is kanker die ontstaan is in een van de speekselklieren. Er zijn 3 paar grote speekselklieren, de oorspeekselklier, een speekselklier onder de kaak en 1 onder de tong. Daarnaast kan speekselklierkanker ontstaan in de kleine speekselklieren, die verspreid liggen in het slijmvlies van het hele hoofd-halsgebied. Soms kan speekselklierkanker ook ontstaan op gebieden buiten het hoofd-halsgebied, zoals de luchtpijp, de long, maar ook de huid of baarmoederhals. Tumoren in een speekselklier kunnen ook goedaardig zijn; de kwaadaardige noemen we kanker. Er zijn 22 soorten speekselklierkanker.
Voor het vaststellen en behandelen van speekselkliertumoren en -kanker kunt u bij ons expertisecentrum terecht.
Oorzaken en symptomen
Speekselklierkanker komt iets vaker voor bij mannen dan bij vrouwen; de meeste patiënten zijn boven de 40 jaar. Een van de oorzaken van speekselklierkanker is eerdere bestraling in het hoofd-halsgebied. Ook industriële verontreiniging kan speekselklierkanker veroorzaakt hebben. Als u speekselklierkanker heeft, is vaak de enige klacht een zwelling of een bultje op de plaats van de speekselklier. Daarnaast komen in sommige gevallen de volgende symptomen voor:
- pijn aan het oor, in de onderkaak of mond
- verlamming in het gezicht, door uitval van de aangezichtszenuw
- bij uitzaaiingen in de lymfeklieren kunt u ook zwellingen in de hals krijgen
Sneldiagnose
Sneldiagnose
Over sneldiagnose bij speekselklierkanker
Als u naar ons centrum bent doorverwezen vanwege (verdenking op) speekselklierkanker, kunt u altijd de eerstvolgende dinsdagochtend terecht voor sneldiagnose. U heeft dan zo snel mogelijk duidelijkheid van ons. Bij sneldiagnose plannen we alle onderzoeken die voor u nodig zijn, zo spoedig mogelijk na elkaar. Soms kan dat op één dag, soms komt u hiervoor een aantal keer terug.
lees meerOver sneldiagnose bij speekselklierkanker
Als u naar ons centrum bent doorverwezen vanwege (verdenking op) speekselklierkanker, kunt u altijd de eerstvolgende dinsdagochtend terecht voor sneldiagnose. U heeft dan zo snel mogelijk duidelijkheid van ons. Bij sneldiagnose plannen we alle onderzoeken die voor u nodig zijn, zo spoedig mogelijk na elkaar. Soms kan dat op één dag, soms komt u hiervoor een aantal keer terug.
Als u bij ons komt voor onderzoek naar speekselklierkanker, dan heeft u eerst een intakegesprek met een van onze oncologische verpleegkundigen en een arts. Daarna kijken verschillende specialisten naar uw situatie om vast te stellen welke onderzoeken nodig zijn. Die onderzoeken vinden plaats op de dinsdag en woensdag. Op donderdagmiddag komt het multidisciplinaire team bij elkaar om de resultaten van uw onderzoeken te bespreken en een behandelvoorstel te maken. Op vrijdag bespreekt de arts met u de uitslag en ons behandelvoorstel. Houdt u er dus rekening mee dat u op dinsdag, woensdag, vrijdag en eventueel donderdag naar het Radboudumc komt voor onderzoeken en gesprekken.
Terugkeer of uitzaaiingen
Terugkeer / uitzaaiingen
Als de ziekte terugkomt of als er uitzaaiingen zijn
Als u vroeger behandeld bent voor speekselklierkanker kan de ziekte soms terugkomen. Dit kan gebeuren op dezelfde plek als waar de kanker eerst zat, maar er kunnen ook uitzaaiingen ontstaan, bijvoorbeeld in de longen, lever of botten.
lees meerAls de ziekte terugkomt of als er uitzaaiingen zijn
Als u vroeger behandeld bent voor speekselklierkanker kan de ziekte soms terugkomen. Dit kan gebeuren op dezelfde plek als waar de kanker eerst zat, maar er kunnen ook uitzaaiingen ontstaan, bijvoorbeeld in de longen, lever of botten. Het kan zijn dat uw arts in een ander ziekenhuis u dan naar ons doorverwijst. Meestal komt u dan op de afdeling medische oncologie. Soms wordt u verwezen naar de afdeling KNO of mond‑kaakchirurgie.
Wij proberen u altijd zo snel mogelijk duidelijkheid te geven. We vragen alle onderzoeken op die u eerder heeft gehad. We bekijken de tumor opnieuw onder de microscoop en doen vaak extra onderzoek, zoals moleculaire diagnostiek. Als er nog meer onderzoeken nodig zijn, plannen we die zo snel mogelijk achter elkaar. Soms kan dit allemaal op één dag. Soms moet u hiervoor een paar keer terugkomen naar het Radboudumc.
Als u bij ons komt voor onderzoek naar speekselklierkanker, dan heeft u eerst een intakegesprek met een van onze oncologische verpleegkundigen en een arts. Daarna kijken verschillende specialisten naar uw situatie om vast te stellen welke onderzoeken opnieuw nodig zijn. De resultaten van deze onderzoeken worden besproken in het multidisciplinaire team en er wordt een behandelvoorstel gemaakt. Hierna bespreekt de arts met u de uitslag en ons behandelvoorstel.
Diagnostische onderzoeken
Onderzoeken
Onderzoeken bij terugkeer/uitzaaiingen
We vragen alle onderzoeken op die u eerder heeft gehad. We bekijken de tumor opnieuw onder de microscoop en doen vaak extra onderzoek, zoals moleculaire diagnostiek. Als er nog meer onderzoeken nodig zijn, plannen we die zo snel mogelijk achter elkaar. Soms kan dit allemaal op één dag. Soms moet u hiervoor een paar keer terugkomen naar het Radboudumc.
Onderzoeken bij terugkeer/uitzaaiingen
Onderzoek CT-scan
CT staat voor computer tomografie. Een CT-scan is een methode om röntgenfoto's van het lichaam te maken. naar pagina
Onderzoek MRI-scan
MRI (Magnetische Resonantie Imaging) is een techniek om afbeeldingen van het lichaam te maken met een zeer sterke magneet en radiogolven.
naar paginaOnderzoek PET-CT
Een PET-CT kan voor meerdere doeleinden gebruikt worden. Er zijn dus verschillende typen onderzoeken mogelijk op het PET-CT apparaat. Dit is mogelijk door het gebruik van verschillende radioactieve stoffen.
naar paginaOnderzoek Punctie van de lymfeklieren in hals of lies met behulp van echo
We nemen een kleine hoeveelheid cellen uit de lymfeklier weg voor laboratoriumonderzoek.
naar paginaOnderzoek Tandheelkundig screeningsonderzoek
Als u een vorm van hoofd-hals kanker heeft en u mogelijk bestraald gaat worden, dan doen we eerst een tandheelkundig screeningsonderzoek. We maken een overzichtsfoto, bekijken uw mond en gebit en bepalen de gezondheid van uw tandvlees. naar paginaUitslagfase
Uitslag
Uitslaggesprek
Als alle uitslagen van de diagnostische onderzoeken bekend zijn, heeft u een uitslaggesprek met uw behandelend arts. Als de ziekte terug is gekomen of als er uitzaaiingen zijn, dan krijgt u ook een gesprek met uw arts over de uitslagen en de mogelijke behandelingen.
lees meerUitslaggesprek
Wanneer alle uitslagen van de onderzoeken bekend zijn, bespreken alle zorgverleners die bij uw behandeling betrokken zijn deze samen. Zij kijken naar de bevindingen en maken een plan voor de behandeling die in uw situatie nodig is. Zo’n overleg met alle zorgverleners noemen we een multidisciplinair overleg (MDO).
Uw arts vertelt u daarna wat er in het MDO is besproken. Ook informeert uw behandelend arts uw huisarts.
Soms is er eerst extra onderzoek nodig voordat we een behandelvoorstel kunnen maken. Dit bespreken we altijd met u.
Als de ziekte terug is gekomen of als er uitzaaiingen zijn, dan krijgt u ook een gesprek met uw arts over de uitslagen en de mogelijke behandelingen.
Samen beslissen
Als u bij een arts bent voor een behandeling of onderzoek, komt u vaak voor een beslissing te staan. Een operatie, medicijnen, of toch liever nog even wachten? Doorbehandelen of stoppen? Meerdere opties zijn mogelijk, maar welke past het beste bij u?
naar paginaMeedoen aan onderzoek
Binnen ons expertisecentrum verrichten we wetenschappelijk onderzoek. We doen dit om de zorg voor onze patiënten te verbeteren. Het kan zijn dat wij u vragen om mee te doen aan wetenschappelijk onderzoek. Deelname is altijd vrijblijvend.
Behandelfase
Behandeling
Over de behandeling
Als de ziekte alleen in de speekselklier zit en misschien in de lymfeklieren, bestaat de behandeling meestal uit een operatie. Vaak krijgt u daarna ook bestraling. Als de ziekte is teruggekomen of als er uitzaaiingen zijn, bespreekt de internist‑oncoloog met u welke behandelingen mogelijk zijn.
Over de behandeling
Behandeling Verwijdering van de oorspeekselklier
Tijdens de operatie haalt de hoofd-halschirurg uw oorspeekselklier weg. Vaak verwijdert hij of zij ook de lymfeklieren in uw hals, omdat hier uitzaaiingen kunnen zitten.
naar paginaBehandeling Halsklierdissectie
Bij een halsklierdissectie worden de lymfeklieren in uw hals verwijderd. Dit doen we vooral als er uitzaaiingen in uw hals voorkomen.
naar paginaBehandeling Bestraling bij speekselklierkanker
Radiotherapie is behandeling van de tumor met bestraling. Het doel is om zo veel mogelijk kankercellen te vernietigen en daarbij zo veel mogelijk gezonde cellen te besparen.
naar paginaBehandeling Dieet bij hoofd-halskanker
Tijdens uw behandeling kunnen voedingsgerelateerde klachten ontstaan/ verergeren. Onze diëtist kan u helpen met voedingsadviezen, zodat u niet te veel afvalt. Het kan ook zijn dat u advies krijgt over bewegen, zodat u in goede conditie blijft.
naar paginaNazorgfase
Nazorg
Over nazorg
Na uw behandeling van hoofd-halskanker krijgt u nazorg. Dat betekent bijvoorbeeld:
- Wondzorg
- Bespreken en behandelen van klachten die u na de behandeling kreeg
Locatie van de nazorg
In principe komt u voor de controles en nazorg naar het Radboudumc. Woont u niet in de buurt van Nijmegen? Soms kunnen we controles bij een specialist dichter bij u in de buurt plannen. De controles bij de bestralingsarts vinden altijd in het Radboudumc plaats.Revalidatie
Over uw revalidatie
Soms heeft de hoofd-hals kanker of de behandeling ervoor gezorgd dat u sommige dingen minder goed kunt doen. Bijvoorbeeld slikken, eten of praten. Dat kan uw dagelijks leven behoorlijk beïnvloeden. De revalidatiearts kan samen met u bekijken welke ondersteuning u hierbij nodig hebt.Betrokken specialisten
Tijdens uw revalidatie kunt u onder andere ondersteuning krijgen van een:
- Verpleegkundige
- Diëtist
- Fysiotherapeut
- Logopedist
- Maatschappelijk werker
- Psycholoog
Expertisecentrum
Zeldzame aandoeningen
Expertisencentrum Zeldzame Aandoeningen Speekselklierkanker
Het Radboudumc Expertise-centrum voor Hoofd-, Hals- en Speekselkliertumoren houdt zich bezig met patiënten met een tumor in het hoofd-halsgebied. Iedere patiënt wordt gezien en behandeld door een team van specialisten uit verschillende disciplines.
lees meerExpertisencentrum Zeldzame Aandoeningen Speekselklierkanker
Het Radboudumc Expertise-centrum voor Hoofd-, Hals- en Speekselkliertumoren houdt zich bezig met patiënten met een tumor in het hoofd-halsgebied. Iedere patiënt wordt gezien en behandeld door een team van specialisten uit verschillende disciplines.
In ons centrum kunnen patiënten met de zeldzame aandoening, zoals speekselklierkanker, terecht voor advies, onderzoek en behandeling.
Deze aanvraag voor hererkenning wordt door het Radboudumc ingediend bij het Ministerie van VWS.
Zeldzame aandoeningen
Het Radboudumc beschikt over 39 Erkende Expertisecentra voor Zeldzame Aandoeningen (ECZA). Door kennis en kunde over de aandoeningen te bundelen in expertisecentra, kunt u beter en sneller worden behandeld.
naar pagina