Behandeling Prostaat­verwijdering


Over prostaatverwijdering radicale prostatectomie

Radicale prostatectomie is een operatie waarbij de gehele prostaat en (deel van) de zaadblaasjes worden verwijderd in verband met prostaatkanker. Het doel is om de gehele prostaat, inclusief de tumor, en zaadblaasjes te verwijderen.

lees meer

Over prostaatverwijdering radicale prostatectomie

Radicale prostatectomie is een operatie waarbij de gehele prostaat en (deel van) de zaadblaasjes worden verwijderd in verband met prostaatkanker. Het doel is om de gehele prostaat, inclusief de tumor, en zaadblaasjes te verwijderen. Radicale prostatectomie kan open of robot-geassisteerd worden uitgevoerd. Een  open radicale prostatectomie (RRP) is een open operatieprocedure waarbij via een snede in de onder buik de prostaat wordt verwijderd waarna de blaas en de urinebuis weer aan elkaar worden gehecht. De gemiddelde opnameduur bij een open radicale prostatectomie is 5 dagen.

De prostaat kan ook verwijderd worden met een robot-geassisteerde laparoscopische radicale prostatectomie (RALP). Dit is een kijkoperatie met een robot via kleine sneetjes in uw buik. De RALP vindt plaats op de lokatie Canisius Wilhelmina Ziekenhuis (CWZ) in Nijmegen door urologen van het Radboudumc. De zorg vanaf de pre-operatieve screening tot en met het ontslag uit het ziekenhuis vindt plaats in het CWZ, onder hoofdbehandelaarschap van uw uroloog in het Radboudumc.


Contact


Polikliniek Urologie
(024) 361 38 03, bereikbaar tussen 8.00 -17.00 uur (volg het keuzemenu)


Voorbereiding op de behandeling

Voorafgaand aan de behandeling treffen we nog een aantal voorbereidingen. Deze zijn nodig om de behandeling gunstig en succesvol te laten verlopen.

  • In een gesprek met een verpleegkundige hoort u alles over de operatie en uw verblijf in het ziekenhuis. lees meer


    Polikliniek

    In een voorbereidend gesprek op de polikliniek licht een oncologieverpleegkundige de gang van zaken rond de operatie en de achtergrondinformatie toe. Ook ontvangt u informatie over bekkenbodemspiertraining. Zij zal u doorverwijzen naar een gespecialiseerde bekkenbodemtherapeut bij u in de buurt.

    Scheren

    Het is belangrijk dat u zich 5 dagen voor de operatie niet scheert met een scheermes. Dit geldt alleen voor het deel van uw lichaam waar u wordt geopereerd. Dit verkleint het risico op een infectie. Als de chirurg scheren nodig vindt, gebeurt dit op de operatiekamer.

    Laxeren

    De avond voor de operatie krijgt u Movicolon. Dit is een poeder dat de ontlasting soepel houdt. Het wordt meestal in water opgelost. Na de operatie mag u niet hard persen. Dit geeft te veel druk op de wond. Ook krijgt u een laxeermiddel, zodat uw darmen leeg zijn voor de operatie.

    Komt u op de dag van de operatie naar het ziekenhuis? Dan hoeft u voor de operatie géén Movicolon te gebruiken. Wel krijgt u een recept voor een laxeermiddel mee (Microlax). Dat brengt u de avond voor de operatie thuis in.

    Sieraden, piercings, et cetera

    Nagellak, make-up, contactlenzen, een bril, gebitsprotheses en sieraden (ook piercings) mag u niet dragen tijdens de operatie. Als u acryl- of gelnagels heeft, laat deze dan van de vingers halen.

Behandeling Anesthesie

Als u naar het Radboudumc komt voor een operatie dan krijgt u te maken met anesthesie (verdoving of narcose). Ook voor andere ingrepen, zoals een behandeling of onderzoek, is anesthesie soms nodig. Anesthesie zorgt ervoor dat u tijdens de behandeling geen pijn heeft.

lees meer

Tijdens de operatie

U wordt geopereerd onder narcose. Dit houdt in dat u niets voelt.

lees meer

Tijdens de operatie

Veiligheid

We willen dat uw operatie veilig verloopt. Daarom neemt het hele team voordat de operatie begint een zogeheten ‘Time out’. We controleren uw naam, geboortedatum, het deel van uw lichaam dat we gaan opereren en welke dingen we daarvoor nodig hebben.

Verloop van de operatie

U wordt geopereerd onder narcose. Dit houdt in dat u niets voelt.

Bij een open radicale prostatectomie (RRP) wordt via een snede in de onderbuik de prostaat met zaadblaasjes in zijn geheel verwijderd. Meestal worden de omliggende lymfeklieren ook verwijderd. De blaas wordt daarna weer vastgehecht aan de plasbuis.
 
Bij een robot-geassisteerde laparoscopische radicale prostatectomie (RALP) worden kleine sneetjes in uw onderbuik gemaakt en wordt de prostaat met behulp van een robot verwijderd. In beide gevallen brengt de uroloog een katheter in om de plasbuis en de blaas te helpen genezen. In de meeste gevallen wordt de katheter na ongeveer 7-10 dagen verwijderd.
 
Het weggenomen weefsel wordt in het laboratorium verder onderzocht op soort, grootte en uitgebreidheid van de prostaattumor (PA-onderzoek). De uitslag kan een tot twee weken op zich laten wachten. De uroloog bespreekt na deze periode met u de uitslag van dit onderzoek en de eventuele vervolgcontroles of -behandeling.


Bijwerkingen van prostaat­verwijdering

Na een prostaatverwijdering heeft u kans op incontinentie en impotentie.

lees meer

Bijwerkingen van prostaat­verwijdering

Na een prostaatverwijdering heeft u:

  • de kans dat u uw plas niet meer kunt ophouden (incontinentie)
  • de kans dat u geen (goede) erectie meer kunt krijgen (impotentie)

Incontinentie

Het is mogelijk dat u na verwijdering van de blaaskatheter tijdelijk ongewild urine verliest (incontinentie). Meteen na de operatie krijgen bijna alle mannen hier in meer of mindere mate mee te maken. In 90% van de gevallen verdwijnt dit na verloop van tijd geleidelijk, vaak door training van de bekkenbodemspieren. De oncologieverpleegkundige van de polikliniek geeft u informatie over gespecialiseerde bekkenbodemtherapeuten bij u in de buurt. Het is raadzaam om al voor de operatie de bekkenbodemtherapeut te bezoeken. Bij de overige 10% is de incontinentie blijvend. Als u na ongeveer 6 maanden nog steeds regelmatig urine verliest, bespreek dit dan met uw behandelend arts.

Bij ontslag krijgt u incontinentiemateriaal mee. Hierbij zit informatie over de verschillende materialen en hoe u deze kunt verkrijgen. Mocht u vragen hebben over incontinentiemateriaal, dan kunt u terecht bij de oncologieverpleegkundige of de incontinentieverpleegkundige op de polikliniek Urologie.

Impotentie

De operatie kan gevolgen hebben voor uw seksueel functioneren. Omdat de prostaat en zaadblaasjes verwijderd zijn, is het niet meer mogelijk een zaadlozing te krijgen. Het is nog wel mogelijk een orgasme te krijgen, dit noemt men ook wel een ‘droog orgasme’. Ook kunnen er tijdens de operatie zenuwen beschadigd zijn, waardoor een erectiestoornis kan optreden. De zenuwbundels die ervoor zorgen dat een man een erectie kan krijgen, bevinden zich links en rechts onder de prostaat. Vanzelfsprekend probeert de uroloog (indien dit oncologisch verantwoord is) deze zenuwbundels zoveel mogelijk te sparen. Maar tijdens de operatie is niet altijd te beoordelen of dit ook is gelukt. De eerste weken/maanden na een prostaatoperatie krijgen bijna alle mannen te maken met een erectiestoornis. Of de erectie weer terugkomt op het niveau van voor de operatie heeft te maken met verschillende factoren, zoals:
  • Is er zenuwsparend (aan een of aan beide kanten) geopereerd?
  • Hebben de zenuwbundels tijdelijk of blijvend schade opgelopen door de operatie?
  • Waren er voor de operatie al erectieproblemen?
  • Medicatie die invloed heeft op de erectie.
  • U kunt uw ervaringen ook bespreken met uw uroloog. Hij of zij kan u adviseren over mogelijke therapieën en u eventueel verwijzen naar de verpleegkundig specialist andrologie of een seksuoloog voor verdere begeleiding.

Na de operatie

De eerste zes weken na de operatie moet u het rustig aan doen.

lees meer

Na de operatie

Na de operatie wordt u wakker op de verkoeverkamer. Hier herstelt u van de narcose. Daarna brengen we u naar de verpleegafdeling.

Nazorg

De eerste zes weken na de operatie moet u het rustig aan doen. U mag wel autorijden, maar niet:
  • fietsen
  • zwaar tillen
  • zwaar huishoudelijk werk doen
  • In bad gaan of zwemmen in openbare gelegenheden, zoals een zwembad of sauna
Na zes weken kunt u deze activiteiten weer langzaam opbouwen. U kunt na de operatie moe zijn. Het kan wel een half jaar duren voordat u uw oude conditie terug heeft.  Als u pijn heeft, mag u paracetamol nemen. U mag maximaal vier keer per dag één of twee tabletten van 500 mg.

Katheter

Tijdens de operatie maken we uw urinebuis los en weer opnieuw vast. De blaaskatheter zorgt ervoor dat uw urinebuis goed kan genezen. U heeft de katheter ongeveer 7 tot 10 dagen. Via de blaaskatheter loopt uw urine in de katheterzak. Soms lekt er urine langs de katheter. Deze urine kan er bloederig uitzien. Dit gebeurt vooral als u opstaat of als u naar de wc moet. Als er urine lekt, is dat niet erg, maar wel vervelend. Bij de apotheek kunt u incontinentiemateriaal halen. Controleer regelmatig of er urine in de katheterzak loopt. Zo weet u zeker dat de katheter niet verstopt zit.

Maak elke keer dat u zich wast het katheterslangetje schoon. Doe dit op de plek waar de katheter in het plasgaatje verdwijnt. Gebruik lauw water. Zolang u een katheter heeft, moet u extra drinken en per dag minimaal 1,5 liter urine aanmaken.

Waarschuw uw arts

Waarschuw uw arts als:
  • u pijn heeft die niet weg gaat, ook niet als u paracetamol slikt
  • de katheter eruit is gegaan
  • u meer dan 38 °C koorts heeft
  • als u een koude rilling heeft gehad
  • er twee tot drie uur geen urine in de katheterzak komt
  • uw urine erg bloederig is en dit met veel drinken niet verdwijnt

Controle

Na de operatie komt u regelmatig bij de uroloog op controle:
  • in het eerste jaar elke drie maanden
  • vanaf het tweede jaar elke zes maanden


Naar uw afspraak Verpleegafdeling Urologie en Gynaecologie (C5)

Bezoekadres

Radboudumc hoofdingang
Geert Grooteplein Zuid 10
6525 GA Nijmegen

Routebeschrijving

Reis naar Geert Grooteplein Zuid 10
Ga naar binnen bij: Hoofdingang
Volg route 753

Prostaatkanker

Bij prostaatkanker is er sprake van een ongeremde groei van de klierbuisjescellen van de prostaat.

lees meer

Links voor u als patiënt

Onderstaande websites bieden u nuttige informatie, manieren om in contact te komen met lotgenoten of praktische informatie.


Project Beter uit bed

Strikte bedrust is bijna nooit medisch noodzakelijk. U heeft vaak voldoende mogelijkheden om te bewegen.

lees meer
inloggen