Dikkedarmkanker het zorgpad

Multidisciplinaire overleg (MDO)

Iedere week komt het behandelteam samen. Zij bespreken de uitslagen van de onderzoeken die uw specialist heeft gedaan.

Het behandelteam bestaat uit verschillende artsen en zorgverleners, zoals: radiologen, chirurgen, oncologen, maag-darm-leverartsen (MDL-artsen), pathologen, artsen in opleiding, verpleegkundig specialisten en  casemanagers/oncologieverpleegkundigen.

Op basis van de uitslagen wordt duidelijk of u darmkanker heeft of niet. Als het darmkanker is, bespreekt het team welke behandelingen mogelijk zijn.

De uitkomst van dit overleg is een advies voor een behandelplan. Soms is extra onderzoek nodig om een goed advies te kunnen geven. Bent u verwezen vanuit een ander ziekenhuis? Dan krijgt uw medisch specialist na het overleg een terugkoppeling.

U bent zelf niet bij dit overleg aanwezig. Dat komt omdat er meerdere patiënten tegelijk worden besproken en het overleg medisch inhoudelijk is. Uw eigen arts bespreekt later met u wat er is besloten.

Uitslaggesprek

Na het kijkonderzoek (endoscopie) bespreekt de maag-darm-leverarts (MDL-arts) de uitslag met u. Als er sprake is van een kleine oppervlakkige tumor, kan de MDL arts deze in sommige gevallen volledig verwijderen en is de behandeling hiermee klaar. Als extra onderzoek of behandeling nodig is, verwijst de arts u naar de afdeling Heelkunde. We vertellen u ook wat er in het multidisciplinair overleg (MDO) is besproken.

De dag na het onderzoek belt de casemanager u. U hoort dan of u nog een CT-scan, MRI of bloedonderzoek krijgt en of er nog een gesprek met de chirurg volgt. Tijdens het gesprek met de chirurg worden de resultaten besproken. U krijgt uitleg over de mogelijke behandelingen. Samen met de chirurg kunt u beslissen over de volgende stappen. De casemanager is ook bij dit gesprek aanwezig.

De casemanager Heelkunde Oncologie helpt mensen met kanker. De casemanager regelt uw afspraken en eventuele onderzoeken. U kunt de casemanager bellen als u vragen of zorgen heeft. Na het eerste gesprek krijgt u een welkomstbericht via MijnRadboud. Daarin staat hoe u contact kunt opnemen.

Tijdens het uitslaggesprek kunt u ook vragen stellen. U bespreekt samen met de chirurg welke behandeling het beste bij u past. Het is verstandig om iemand mee te nemen naar dit gesprek. Zo kunt u samen alles goed onthouden en bespreken.

Voorbereiding op uw opname

Als u een operatie aan uw dikke darm krijgt, komt u daarvoor in het ziekenhuis. Ter voorbereiding krijgt u meestal een gesprek met een oncologieverpleegkundige van de afdeling Chirurgische Oncologie. 

Voor dit gesprek krijgt u van de casemanager een folder met alle belangrijke informatie over uw opname.

U kunt kiezen:

• Een afspraak in het ziekenhuis: U neemt plaats in de groene stoelen op het poliplein Heelkunde (route 725). De oncologie-verpleegkundige roept u daar op.
• Een afspraak via videobellen: U krijgt van tevoren uitleg over hoe dit werkt.

Tijdens het gesprek kunt u al uw vragen stellen. U spreekt met de verpleegkundige van de afdeling waar u wordt opgenomen. De verpleegkundige bespreekt met u wat u kunt verwachten en helpt u bij onzekerheden.

Hemicolectomie

Hemicolectomie is een operatie waarbij een deel van de dikke darm wordt weggehaald. De dikke darm bestaat uit drie delen: de rechterkant, het midden en de linkerkant.

Afhankelijk van waar de tumor zit, haalt de arts het zieke deel weg:

• Zit de tumor rechts? Dan heet de operatie hemicolectomie rechts.
• Zit de tumor links? Dan heet het hemicolectomie links.
• Zit de tumor in het midden? Dan heet het een colontransversum resectie.

Na het weghalen van het zieke stuk darm, maakt de arts de twee uiteinden van de darm in de meeste gevallen weer aan elkaar vast. Zo ontstaat er een nieuwe verbinding in de darm.

Sigmoïdresectie

Een sigmoïdresectie is een operatie aan de dikke darm. De chirurg haalt dan een deel van het laatste stuk van de dikke darm weg. Dit deel heet het sigmoïd. Het sigmoïd is een bocht in de darm die eruitziet als een S-vorm.

Na het weghalen van het zieke stuk, maakt de chirurg de gezonde delen van de darm weer aan elkaar vast. Zo kan de darm weer goed werken.

Soms legt de chirurg een stoma aan. Dit gebeurt als het technisch niet mogelijk is om de darm weer aan elkaar te maken of als de arts dit te riskant vindt.

(Sub)totale colectomie

Bij een (sub)totale colectomie haalt de chirurg de hele dikke darm weg. Daarna wordt de dunne darm vastgemaakt aan de endeldarm (dat is het laatste stukje van de darm). Bij een totale colectomie haalt de chirurg niet alleen de dikke darm weg, maar ook een deel of soms de hele endeldarm.

Als er nog genoeg endeldarm over is, wordt de dunne darm daarop aangesloten. Is er te weinig endeldarm over? Dan krijgt de patiënt een stoma van de dunne darm. Dit heet een ileostoma. De ontlasting komt dan via een opening in de buik in een zakje terecht.

Complicaties

Soms kunnen er na de operatie aan de dikke darm problemen ontstaan: 

• Wondinfectie: De wond van de operatie kan gaan ontsteken. U kunt dan last krijgen van roodheid, pijn, zwelling of koorts. 
• Abces in de buik: Soms hoopt er zich pus op in de buik. Dit heet een abces. U kunt dan koorts, buikpijn en een zwelling krijgen.
• Lekkage in de darm: Bij een darmoperatie wordt de darm weer aan elkaar vastgemaakt. Soms lekt er op die plek vocht of ontlasting in de buik. Dit kan zorgen voor een ernstige ontsteking.
• Bloedstolsels (trombose of longembolie): Na de operatie heeft u meer kans op een bloedprop in uw bloed (trombose). Als zo'n prop naar de longen gaat heet dat een longembolie. Daarom is het belangrijk om snel weer te gaan bewegen. U krijgt ook spuitjes met bloedverdunners om dit te voorkomen.
• Darmen werken minder goed: Na de operatie kan uw darm tijdelijk of blijvend minder goed werken. U kunt dan last krijgen van diarree of verstopping.

Uitzaaiingen van dikkedarmkanker in de lever

Uitzaaiingen in de lever komen veel voor bij dikkedarmkanker. De meeste mensen met uitgezaaide dikkedarmkanker hebben uitzaaiingen in de lever. Zijn er uitzaaiingen in de lever, dan heeft u geen leverkanker. Het zijn darmkankercellen in de lever.

Uw arts vertelt welke behandeling u kunt krijgen bij uitzaaiingen in de lever. Dat ligt bijvoorbeeld aan hoeveel uitzaaiingen er zijn en hoe groot ze zijn.

Als er niet veel uitzaaiingen zijn, dan kunt u soms ablatie, gerichte bestraling of een operatie van een uitzaaiing krijgen. Zijn er meer uitzaaiingen in de lever, dan kan de arts ze soms niet verwijderen. Uw arts kan dan chemotherapie voorstellen om de ziekte te remmen. Soms is na chemotherapie alsnog een lokale behandeling zoals ablatie of operatie mogelijk.

Bij het maken van een beslissing over uw behandeling, kunt u de keuzehulp darmkanker gebruiken.

Naar huis

Hoe lang u in het ziekenhuis blijft, hangt af van de soort operatie. De chirurg bespreekt met u hoeveel dagen u ongeveer opgenomen wordt. Als de artsen en verpleegkundigen vinden dat u genoeg bent hersteld wordt dit met u besproken en mag u naar huis.

Controle na de operatie

Tien tot twaalf dagen na de operatie komt u terug voor een controle-afspraak op de polikliniek Heelkunde. U krijgt dan ook de uitslag van het weefselonderzoek. U hoort dan ook of er eventueel nog een nabehandeling wordt geadviseerd. Deze afspraak kan vaak ook via een videogesprek worden ingepland. Als u thuiszorg nodig heeft, regelt de verpleegafdeling dit voor u.

Herstel

Hoe snel u herstelt, hangt af van de operatie, uw ziekte en hoe u zich voelt. Meestal wordt de wond gesloten met hechtingen onder de huid. Deze lossen vanzelf op en hoeven niet verwijderd te worden. Na een buikoperatie moet de wond goed kunnen genezen. U krijgt hierover uitleg tijdens het ontslaggesprek op de verpleegafdeling. 

Wanneer contact opnemen?

Neem contact op met het ziekenhuis als u thuis één of meer van deze klachten krijgt:

• Steeds meer pijn
• Koorts
• Misselijkheid of overgeven
• Twee dagen geen ontlasting

De eerste 8 dagen na ontslag uit het ziekenhuis kunt u bellen met de verpleegafdeling.
Na deze 8 dagen kunt u op werkdagen tussen 08.00 en 15.30 uur contact opnemen met uw casemanager of uw eigen huisarts. Buiten deze tijden adviseren wij u te bellen met de huisartsenpost.

De chirurg stuurt uw huisarts een brief over uw behandeling en hoe het met u gaat.

Nazorg

Na uw behandeling blijft u 5 jaar onder controle. U komt dan regelmatig bij de verpleegkundig specialist, die goed samenwerkt met uw arts. Deze periode noemen we nazorg of follow-up. Het is bedoeld om te kijken hoe het met u gaat en of er geen klachten terugkomen. U krijgt dan weer bloedonderzoek, een CT-scan of coloscopie. Uw verpleegkundig specialist zal met u bespreken welke onderzoeken nodig zijn.  

Na 1 jaar kunnen de controles in het ziekenhuis plaatsvinden, maar soms kan het ook thuis op afstand. Bijvoorbeeld via telefoon of beeldbellen.